Zajęcia odwołane do 25 marca.

Kochani, ze względu na zagrożenie epidemiologiczne chwilowo zajęcia zostały zawieszone.

Subtitles

An absolutely brilliant text about Audio Visual Translation (here focus on subtitles), which is available here:

SERWIS TŁUMACZA 

(DISCLAIMER: This is just a back-up copy, and you should read the article on the website where it was originally published. For educational purposes only. All rights belong to Serwis Tłumacza and Arkadiusz Belczyk)

O tłumaczeniu filmów

Tłumaczenie filmów jest niewątpliwie pracą bardzo atrakcyjną i przyjemną, zwłaszcza dla tłumacza-kinomana, uchodzi też za zajęcie prestiżowe. Z drugiej strony, ponieważ przekład dociera w tym przypadku do najszerszego kręgu odbiorców, znajduje jednocześnie najwięcej krytyków, przekonanych, że oni zrobiliby to lepiej. Wcale nierzadko jest to krytyka uzasadniona, gdyż polskie opracowania niektórych filmów rzeczywiście wołają o pomstę do nieba. Bywa jednak, że krytycy mają tylko pozorną słuszność, wynikającą z niezrozumienia, na czym polega specyfika tłumaczenia dialogów filmowych.

Filmy tłumaczy się w Polsce w trzech postaciach: napisów (głównie kino i DVD), listy dialogowej czytanej ciurkiem przez jednego lektora i będącej ewenementem na skalę światową (telewizja, wideo, niekiedy dodatkowa opcja na DVD) bądź dialogów dubbingowanych (kiedyś seriale i wybrane filmy fabularne w telewizji, obecnie głównie filmy dla dzieci). Każda z tych form opracowania polskiej wersji językowej ma swoich zwolenników i przeciwników, każda stawia też tłumaczowi nieco inne wymagania, tutaj jednak chciałbym się ograniczyć tylko do tłumaczeń realizowanych za pomocą napisów (subtitles).

Jest to bardzo szczególna kategoria tłumaczeń, niejako z założenia obarczona pewną ułomnością i przez to znacznie trudniejsza w realizacji, niż można by sądzić. Problem polega na tym, że mamy tu do czynienia ze zmianą medium: z dźwiękowego na wizualne. Część oryginalnych dialogów poddaje się wtłoczeniu w ramy jednej-dwóch krótkich linijek tekstu (nie więcej niż 34-38 znaków w linii, choć może to zależeć od kroju czcionki), wyświetlanego przez chwilę u dołu ekranu, ale jeszcze większa ich część stawia takiej transformacji zawzięty opór, zwłaszcza gdy aktorzy mówią bardzo szybko, przerzucając się stosunkowo rozbudowanymi ripostami. Ponieważ wypowiedź zawsze trwa krócej, niż przeczytanie jej zapisu graficznego (przyjmuje się, że na przyswojenie treści jednej pełnej linijki widz potrzebuje ok. 2-3 sekund), tłumacz musi nie tylko wymyślić zgrabną polską wersję każdej kwestii, ale także odpowiednio ją przyciąć - za co obrywa mu się potem od domorosłych krytyków, których zdaniem nie wolno niczego pomijać, bo to grzech w stosunku do autorów scenariusza. Przykłady takiego maksymalistycznego podejścia można bez trudu znaleźć w internecie, na rozmaitych stronach oferujących amatorsko opracowane polskie listy dialogowe, które uwzględniają absolutnie każde słowo oryginału, łącznie z imionami w wołaczu i wszystkimi oh, ehm czy well. Czyta się to po prostu koszmarnie:

Taaaa, ummm, Mary, tak sobie pomyślałem...

Macie [to niby wołacz od imienia Matt], nie rób tego, nie, nie.

- Pamiętam, że filmowałeś drugą kamerą
i chciałabym zapytać, czy nie mogłabym
zerknąć na twój materiał?
- O nie, yyy, będąc szczerym, ja nie...
raczej, no wiesz...

Z problemem upchania rozbudowanego tekstu w ograniczonej przestrzeni entuzjaści "wiernych tłumaczeń" radzą sobie - jak pochwalił się któryś z nich na jednej z list dyskusyjnych - w ten sposób, że w razie potrzeby zapisują wszystko w trzech pełnych linijkach, nie przejmując się sprawdzaniem, czy będą one wystarczająco długo widoczne na ekranie. Cóż, przy odrobinie wprawy można w ciągu kilku sekund przeczytać nawet i pięć linijek, ale oglądanie filmu nie na tym przecież polega, by w szaleńczym tempie przelatywać wzrokiem takie elaboraty, przesłaniające w dodatku pół ekranu. A gdzie czas na przyjrzenie się grze aktorów, kompozycji kadru, ustawieniu kamery, scenografii czy plenerom, że nie wspomnę o zwykłym zrozumieniu i przeanalizowaniu tego, co mówią bohaterowie?

Zajmijmy się teraz bliżej podstawowymi zasadami, wedle których opracowuje się profesjonalne subtitles. Przede wszystkim ich czytanie ma zajmować jak najmniej czasu i jak najmniej utrudniać odbiór samego filmu. Jak już powiedzieliśmy, napisy nie mają nigdy więcej niż dwie linijki długości, przy czym każda z nich powinna albo być pełnym, krótkim zdaniem (pojedynczym, podrzędnym, nadrzędnym, współrzędnym bądź równoważnikiem zdania), albo przynajmniej stanowić pewną logiczną lub syntaktyczną całość. Z tego względu, o ile to tylko możliwe, nie rozbija się np. połączeń przymiotnika czy przyimka z rzeczownikiem, czasownika posiłkowego z pozostałym elementem orzeczenia imiennego itp. Napiszemy zatem:

Wiesz, że ze mną
jesteś bezpieczniejsza.

a nie:

*Wiesz, że ze mną jesteś
bezpieczniejsza.

Inny przykład:

Jak wrócę, zrobimy sobie
wakacje w Hiszpanii.

a nie:

*Jak wrócę, zrobimy
sobie wakacje w Hiszpanii.

I jeszcze jeden:

Mama zaprzyjaźniła się z nią
na studiach we Francji.

a nie:

*Mama zaprzyjaźniła się
z nią na studiach we Francji.

Aby skrócić tekst, w pierwszej kolejności wyrzucamy to, co niczego nie wnosi do akcji filmu:

• powtórzenia:
  
  
Help! Help!
Na pomoc!

I can cook with this for 30, 40, 50 people with one other guy.
Z jednym pomocnikiem mógłbym na nim [chodzi o piec]
gotować dla 50 osób.


• wymieniane obok siebie określenia synonimiczne:
  
  
I'm sure she's unique and extraordinary.
Ona jest na pewno wyjątkowa.

Though we are destined to perish,
to be washed away, to be forgotten...
Choć czeka nas śmierć i zapomnienie...


• wykrzykniki:
  
  
O, my. I've never seen a gun up close before.
Nigdy nie widziałam broni z bliska.

Look, I'm sorry. Can I call you tomorrow?
Przepraszam. Mogę oddzwonić jutro?

Jesus, you can't even stand.
Ledwo się trzymasz na nogach.


• pozdrowienia:
  
  
Hey, Oliver!
Oliver!

Hi, I'm Steve Wilson.
Nazywam się Steve Wilson.


• wypowiedzi urwane:
  
  
This is... This is my stop.
Tu wysiadam.

It must be some kind of a mystery. I can't...
Coś mi tu nie gra.


• bezpośrednie zwroty do rozmówcy:
  
  
Are you with me, cherie?
Słuchasz mnie?

So how long you guys been friends?
Długo się znacie?


• przywoływane co chwilę imiona postaci (zwłaszcza w formie wołacza):
  
  
You join me at a crucial time, Jonathan.
Poznaliśmy się w przełomowym momencie.

Come on, McClure,
he's a fucking head-the-ball.
Przecież to kompletny przypał.


• zwroty retoryczne, zwłaszcza question tags:

Special delivery, right?
Specjalna dostawa?

But inside it hurts you that they don't care
about you, doesn't it?
Ale w głębi ducha cierpi pan,
bo oni mają pana gdzieś.


• rozmaite zagajenia:
  
  
Tell me why you two
hate each other so much.
Dlaczego się tak bardzo
nienawidzicie?

You know, if anyone talked to me
the way I heard...
Gdyby ktoś w ten sposób
odezwał się do mnie...

I think you're not surprised.
Nie jest pani zaskoczona,


• mało istotne w danym kontekście stwierdzenia i określenia:
  
  
- My plans changed.
- I see. What a pity.
- Zmieniłam plany.
- Jaka szkoda.

Well, this was a cool coincidence.
Co za zbieg okoliczności.

You need a weekend in Las Vegas,
the playground of the world.
Przydałby ci się
weekend w Las Vegas.


• reakcje na cudze wypowiedzi, uwagi, propozycje itp., jeśli sens tych reakcji jest oczywisty z kontekstu bądź zachowania danej postaci:
  
  
- See you for a drink about seven.
- Right.
Spotkajmy się o siódmej.

- Good old Gregor.
- Yeah.
Poczciwy Gregor.


• zaimki dzierżawcze (które skądinąd w języku angielskim występują znacznie częściej niż w polskim):
  
  
Can I show you off to my friends?
Mogę cię przedstawić znajomym?

They cluck their tongues
and shake their heads.
Cmokają, kręcą głowami.


• partykułę czy (która w potocznej polszczyźnie i tak jest zwykle pomijana):
  
  
Can I show you off to my friends?
(Czy) Mogę cię przedstawić znajomym?

Are you being bullied?
(Czy) Ktoś się nad tobą znęca?


• wszelkiego rodzaju watę słowną charakterystyczną dla języka mówionego:
  
  
So are you coming up?
Wpadniesz?

It's Friday anyway, and hot.
Jest piątek i do tego upał.

All right, you better come over.
Lepiej tu przyjedź.

Well, she arrived rather late.
Przyjechała dość późno.


• okrzyki radości, gniewu, zdziwienia itp. (np. Oh, yes!, Wow!, Oh my God!) oraz rozmaite wypowiedzi w tle, nie powiązane z akcją filmu, takie jak rozmowy przypadkowych przechodniów czy programy w telewizji, chyba że są istotne dla zrozumienia czegoś w scenariuszu.

Jednocześnie upraszczamy struktury gramatyczne (np. łącząc zdania czy zmieniając mowę niezależną w zależną), wyrażenia idiomatyczne oraz nieczytelne dla polskiego odbiorcy odwołania do tła kulturowego:

I'll bring you some breakfast. What time?
O której przynieść śniadanie?

I said, "Come back tomorrow, my son."
Kazałem mu przyjść jutro.

You don't have to be Albert Einstein
to know the cause of death.
Gołym okiem widać,
od czego zginął.

Wow. It's as hot as fresh milk.
Ale gorąc.

A highly respected Harley Street physician.
Wybitny londyński lekarz.

W dalszej kolejności stosujemy uproszczenia logiczne, czyli eliminujemy informacje mało ważne i możliwe do wydedukowania z szerszego kontekstu (fabuły bądź innych wypowiedzi bohaterów). Na przykład cytowane wyżej zdanie "Mama zaprzyjaźniła się z nią na studiach we Francji" brzmiało w oryginale: "My mom met her on her junior year in France and they kept in touch" i trwało niecałe trzy sekundy. Najmniej ważne jest tu sprecyzowanie roku studiów - wyrzucamy zatem "her junior year". To jednak nie wystarczy. Ponieważ z treści filmu i tak wiemy, że obie panie utrzymują ze sobą kontakty, możemy zrezygnować z całej drugiej części wypowiedzi ("and they kept in touch"), podkreślając jedynie zażyłość, jaka je łączy (stąd czasownik zaprzyjaźniła się zamiast poznała).

Przykład drugi. Ktoś dzwoni, słyszy jedynie automatyczną sekretarkę i mówi z przekąsem: "Oh, yes, how could I forget - you're in Majorca". Cały wtręt o zapominaniu jest tu jedynie nieistotnym ozdobnikiem, a jego ironiczny podtekst w pełni oddamy krótkim "Ach, prawda - jesteś na Majorce".

Przykład trzeci. Dziewczyna pyta: "Where are we?", na co chłopak odpowiada: "I can't tell you that - yet. It's a surprise, OK?". Od razu widać, że zupełnie zbędne jest końcowe "OK", ale i resztę można oddać lapidarnym "To ma być niespodzianka", w którym zawiera się przecież wyjaśnienie "Nie mogę ci tego na razie powiedzieć".

* * *

 

Opracowywanie napisów do filmów daje mnóstwo satysfakcji, jest bardzo twórcze i na pewno rozwija językowo, ale też stawia wysokie wymagania. Nie chodzi bynajmniej o to, że wszystkie dialogi trzeba tłumaczyć ze słuchu - co istotnie byłoby nader kłopotliwe - każde bowiem szanujące się studio dba o dostarczenie tłumaczowi oryginalnej listy dialogowej. Rzecz w tym, że praca ta w dużej mierze polega na rozwiązywaniu rozmaitych, bardzo niekiedy skomplikowanych, łamigłówek językowych (którą część zdania można bezpiecznie pominąć, by nie zniekształcić intencji mówiącego?; jak przekazać wypowiedź "Mam nadzieję, że mnie nie zawiedziesz" za pomocą nie więcej niż 15 znaków?; co zrobić, jeśli bohater mówi "No" i kręci głową, a polska konstrukcja wymaga użycia słowa "Tak"?), do czego potrzeba wyobraźni, pomysłowości i specyficznych umiejętności językowych, nie tylko tłumacza, ale także redaktora, szaradzisty, copywritera, a chwilami wręcz - śmiem twierdzić - poety.

marzec 2004


© by Arkadiusz Belczyk 2004

FURTHER READING:

Ostrożnie z lokalizacją

Zmasakrować Woody'ego

Nowa jakość tłumaczeń (part 1 part 2)


Edytory online:
NIKSE
KAPWING
SUBTITLE HORSE

INT. GUIDANCE COUNSELOR'S OFFICE - DAY
          
                                 MISS PERKY
                         (writing her novel)
                    Undulating with desire, Adrian removes her
                    red... 
                         (breaks concentration, chooses another word) 
                    crimson cape, at the site of Reginal's
                    stiff and...
                    Judith! What's another word for "engorged"? 

                                 JUDITH
                         (disgusted)
                    I'll look it up. 

                                 MISS PERKY
                    Okay. 
                    Swollen... Turgid... 

                                 KAT
                         (enters)
                    Tumescent? 

                                 MISS PERKY
                    Perfect!                   
                    I hear you've been terrorizing Mr. Morgan's class.
                    Again.
          
                                 KAT
                    Expressing my opinion is not a 
                    terrorist action.
          
                                 MISS PERKY
                    The way you expressed your opinion to Bobby Ridgeway?
                    By the way, his testicle retrieval operation 
                    went quite well, in case you're 
                    interested.
          
                                 KAT
                    I still maintain that he kicked himself 
                    in the balls.
          
                                 MISS PERKY
                    The point is Kat -
                          (points to the mug, giggles)
                    - people perceive you 
                    as somewhat ...
                            
                                 KAT
                    Tempestuous?
          
                                 MISS PERKY
                    "Heinous bitch" is the 
                    term used most often.
                              
                    You might want to work on that. Thank you!
          
          Kat rises from her chair with a plastic smile matching the 
          counselor's.
          
                                 KAT
                    As always, thank you for your excellent 
                    guidance.

                    I'll let you get back to Reginald's

                    quivering member.

                                 MISS PERKY

                    Quivering member? I like that!

Editing

The Kuleshov Effect



Continuity



Blocking



COLOURS IN MOTION

Colour and mood

FX - make-up, prosthetics, stop-motion animation and green screen

MAKE-UP & PROSTHETICS

Słownictwo

SIŃCE

1) CIENIE I PALETA DO MALOWANIA CIAŁA
2) TRZY STADIA GOJENIA

RANY, SZWY I OPARZENIA

1) PRZY UŻYCIU WOSKU
2) PRZY UŻYCIU LATEKSU



STOP MOTION

How it works TED Talk

ONLINE STUDIO

EDYTORY ONLINE


GREEN SCREEN

EDYTORY ONLINE


FILM EDITING

ClipChamp
Free video Pexels
Free video Pixabay
Free transparent pictures
Free photo editor
Free music
Free sound effects

Odcinek 2: Jak jest zbudowana praca.

W sumie bardzo prosto: strona tytułowa, spis treści, Introduction, Chapters, Conclusions, Bibliography, streszczenie (nazwy części adekwatnie do języka w którym te części są pisane).

Stronę tytułową, bibliografię i spis treści omówimy dokładnie w odcinku poświęconym edycji, dziś natomiast bardziej nas interesuje zawartość merytoryczna pozostałych części.


Introduction powinno zawierać:

- krótkie wyjaśnienie zagadnienia o którym będziecie pisać bo czasem tytuł licencjatu może być nieco mylący. Poniższy przykład pochodzi z pracy Are Canadians Europeans after all?


The slightly teasing topic of my work – Are Canadians Europeans after all? – is intended to make the reader reconsider what he assumes he knows about the inhabitants of Canada. While the white population is obviously descendant from the French and the English, as well as other European nations (albeit to a lesser degree), we tend to think of the First Nations populating these areas as inherently native to Northern America. However, when we examine their gene pool it turns out that some of their ancestors must have come from Asia. Apart from that, another exciting possibility opens, namely that First Nations Canadians may have already had some European blood in their veins centuries before their first encounters with Columbus and his followers. That blood line may have come from the Vikings, and this is the topic which I would like to investigate in my work.


- (opcjonalnie) wyjaśnienie dlaczego akurat ten temat was zafascynował / powinien być lepiej zbadany itp. Przykład z tej samej pracy:


The vision of horned helmets of the Vikings clashing in a battle with the feathered headgears of Canadian Indians strikes the imagination of many people. In the past decade alone at least two feature films exercised that scenario: Pathfinder (USA, 2007) and Valhalla Rising (Denmark, 2009). However, how plausible is it really? In my work I will try to answer the question how we know that the Vikings really came to North America and what mark, if any, they have left on that land.


- opis metodologii (czyli w jaki sposób i przy pomocy jakich narzędzi zamierzacie badać temat). Tutaj trochę się rozchodzą drogi w zależności od tego na jakim jesteście seminarium. Prace literackie bazują na analizie fragmentów powieści/poezji i na krytyce literackiej. Prace językoznawcze często zawierają elementy "case study" - np. wypisujecie wszystkie przekleństwa z polskiej i angielskiej wersji filmu i potem je analizujecie pod względem częstotliwości zastosowania różnych technik przekładu ;). Case study tez może się pojawić w pracach kulturowych kiedy na przykład macie możliwość albo sami przeprowadzić wywiady z uczestnikami danego wydarzenia, albo skorzystać z wywiadów przeprowadzonych przez kogoś innego. W każdym razie czytelnikowi należy się krótkie wyjaśnienie jakiego typu informacji ma się spodziewać w dalszej części pracy.


- to nas ładnie prowadzi do streszczenia tego o czym będą kolejne rozdziały. Na przykład tak:


The paper consists of the introduction, and three chapters followed by the conclusion.

In the first chapter of my project, entitled Rwandese pre-colonial society and the colonial impact, I would like to provide some general information about the geographical location, social relations and population of the country, and briefly present its history before and after the colonization when Rwanda was passed from hand to hand to Germany and later Belgium. I will also try to prove how Darwin’s Theory of Evolution could have affected a small, distant African country. I will mention how the Catholic church became an important element in the Belgian reorganization of Rwanda.

I would also like to point out the consequence of the Europeans’ presence in Rwanda.

The second chapter, Decolonization and independence, will depict the circumstances under which Rwanda became an independent country and following years of the dictatorship which proved that independence itself is not the key to achieving peace. The reader will learn about the cruelty of Rwandan Civil War and its outcome of enormous number of refugees. I will also try to investigate the reasons of the following French-Belgian intervention in Rwanda and emphasize the consequences of training and arming Rwandans by France. The tragic death of the president marks the end of the second chapter, as well as the beginning of the most tragic chapter in the history of Rwanda.

The last chapter is an account of one of the worst genocides of the 20 century, preceded by the definition of a genocide. I will inform the reader about the failure of the world community to help Rwanda and prevent the death of over 800,000 people. Finally, the last part will be devoted to the relationship between Rwanda and France after the genocide and current political course of Rwanda.


I w sumie tyle :)

========================
Conclusion to nie jest to samo co streszczenie tyle, że po angielsku!!!


Conclusion to jest cześć pracy gdzie już nikogo nie cytujecie, nie odnosicie się do innych źródeł, tylko w końcu przedstawiacie swoje własne wnioski. Oczywiście musi zawierać element streszczenia najważniejszych faktów czy informacji, które są zawarte w rozdziałach pracy, ale to nie powinno być tylko opisowe tak jak robiliście w Introduction. Może zamiast wklejać przykład z jakieś pracy, pokażę wam notatki jakie wysłałam do studentki. Zwróćcie uwagę na to jak można łączyć streszczanie info z rozdziałów z naszą własną analizą.


Jednym z celów Pani pracy jest pokazanie, że aborygeńska mitologia i urban legends NADAL są obecne w świadomości mieszkańców tego kraju, ale przede wszystkim (i w zasadzie to sugeruje tytuł Pani pracy) stara się Pani udowodnić, że australijskie legendy są odmienne od legend innych krajów bo są ODZWIERCIEDLENIEM podświadomości czarnych i białych mieszkańców Australii.


W końcu to nie mity tworzą ludzi, tylko ludzie tworzą mity.(*)


Teraz w Conclusions, zamiast powtarzać co jest w poszczególnych rozdziałach, powinna Pani podsumować co się udało Pani odkryć i wskazać, że to potwierdza Pani założenie:

- tak, legenda o Bunyipie jest ściśle związana z The Dreamtime (żadna inna kultura nie ma takich opowieści, więc Bunyip jest charakterystyczny tylko dla tego rejonu)

- tak, impulsem dla powstania tych wierzeń mogły być kości diprotodona co znowu czyni legendę wyłącznie australijską, bo te zwierzęta występowały wyłącznie na tym obszarze

- tak, sposób w jaki legenda ewoluowała też jest ściśle związany z historią Australii bo nowy element jaki się pojawił - to że Bunyip porywał tylko kobiety - był związany z obecnością ukrywających się białych uciekinierów

Podsumowanie: legenda o Bunyipie jest na wskroś australijska bo zawiera zarówno elementy wierzeń czarnej części społeczeństwa jak i elementy historii białych osadników. I dopiero tu może pisać Pani o tym, że legenda nadal żyje, stała się częścią kultury i jest na stałe wpisana w podświadomość Australijczyków.


Tak samo z Nullabor Nymph:

- wiele krajów ma legendy o "dzikich dzieciach" wychowywanych przez zwierzęta, ale żaden inny kraj o kobiecie wśród kangurów, bo kangury są tylko w Oz

- motyw uwodzenia i porywania jest ugruntowany w podświadomym lęku białych osadników jaki wywoływała w nich australijska przyroda. Biali Australijczycy to w większości potomkowie Anglików i Irlandczyków, którzy przeżyli szok kiedy zostali przetransportowani do Australii - gdzie nic nie było tym czym się wydawało i większość zwierząt zagrażała ich życiu (9 najbardziej jadowitych węży świata, kilka gatunków pająków których ukąszenie może zabić, dwa gatunki krokodyli, rekiny, osa morska (box jellyfish), pożary buszu, cyklony itp itd) Jednym słowem przyroda australijska jest nieprawdopodobnie piękna ale jednocześnie zabójcza - jak Nullabor Nymph.

- motyw humoru. Opowieść to oczywiście hoax, ale wynika to z tego, że w Australii, jak w mało którym państwie, jest bardzo dużo maleńkich osad których populacja to dosłownie kilka osób. Dlatego wszyscy się znają i możliwe jest przeprowadzenie tego typu manipulacji bo "everyone is on the joke" i nikt nie zdradzi przed obcymi przybyszami, dziennikarzami itp. że to mistyfikacja.


Pamiętajcie, że promotor będzie oceniał całą waszą pracę przez oba semestry. Jak byliście punktualni, jak pracowaliście ze źródłami, jak bardzo trzeba było poprawiać język itp. itd. Natomiast recenzent będzie miał, oprócz waszej, do przeczytania jeszcze 6-7 innych prac, w ciągu max 5 dni (podczas sesji, innych egzaminów na których musi być i które poprawia). Tak naprawdę jedyna cześć licencjatu, na której się RZECZYWIŚCIE skupi to Conclusions.


(*) W Introduction to stwierdzenie było też mocno wyeksponowane. Moje notatki:

Dobrze by było zacząć Introduction od krótkiego akapitu w którym pokazuje Pani, że mity są charakterystyczne dla danego rejonu świata. Np. Amerykanie są bardzo młodym narodem,

dlatego ich urban legends są głównie o kosmitach. Europejczycy mają ponad tysiącletnią tradycję i u nas mity są o diabłach, wampirach, babach jagach itp. W rejonach gdzie mieszkańcy mają

tradycje zachodnioafrykańskie (np. Haiti) mity dotyczą voodoo i zombie. I dlatego zaciekawiło Panią czy mity australijskie też się wyróżniają pośród innych w podobny sposób i chce Pani

zbadać gdzie szukać ich korzeni. (I tu może Pani wspomnieć, że czytając o Australii spotkała się Pani z opowieściami o Bunyipie i Nullabor Nymph i właśnie te dwie legendy chce Pani przeanalizować.)

Ale żeby zbadać czy mity mają swoje źródło w kulturze i wierzeniach autochtonów najpierw trzeba ją poznać, dlatego Pani pierwszy rozdział jest poświęcony... (i tu można wstawić to co

już Pani ma). Potem oczywiście kilka słów o pozostałych dwóch rozdziałach ale proszę nie pisać zbyt szczegółowo, żeby potem nam się to nie dublowało z wnioskami w Conclusions.

===================

Streszczenie.

Po polsku. Zawiera praktycznie dokładnie te same informacjie co Introduction. Jedyna różnica, to czas. W Intro piszecie w czasie przyszłym co zamierzacie zrobić, w streszczeniu już w czasie przeszłym co zrobiliście, o czym były rozdziały i do jakich doszliście wnisoków na końcu.




Ufff... :)

Pilar's Classroom: Dr. Horrible's Sing-Along Blog

Pilar's Classroom: Dr. Horrible's Sing-Along Blog: Lesson plan and activities: http://melissakibler.wordpress.com/artifact-pages/artifact-2-3-day-mini-unit-3-act-plot-structure/

Test

A well know story with a twist...

Another brilliant video which illustrates the point we were discussing some months ago.

So you all know the stoy of Three Little Pigs, right? Or do you? ;)

If the script doesn't work, even best actors won't help ;-)

List of all written assignments in II semester

Everything I needed from you this semester to give you signature for the course:

1. Tick Tock homework (character defining moment + "casting game")

2. Dialogue - part 1
- examples of real life dialogue you have overheard (in any language, focus on informal language)
- examples of "manipulative" dialogue (speakers not saying what they really think or speakers manipulating their listeners - either overheard real life conversations or dialogue you remember from favourite films/TV shows)

3. Dialogue - part 2
- Polish subtitles for the scene from Red Dwarf

4. Dialogue - part 3
Short review of Polish subtitles from your favourite film - are they done according to the rules, how many lines are displayed on screen at a time, length of lines, font, size, omission of unnecessary expressions etc. (special attention to songs)

5. Storyboard for the first two scenes in The Bridge (+ active participation in discussion on the script next Thursday)



If someone is late with one of these I need to get a PRINTED copy on Tuesday morning the latest!

*

Sequence approach and some final tips

3:30 minute mark up to 4:30

STORYBOARDING - where writing meets filming

We have done all planned work on dialogue so for the remaining part of the course we are going to concentrate on differenf ways of finessing your script.


As you have probably noticed writing action description is way easier than writing good, natural dialogue. But there are still some tricks that can be applied to make your writing leaner, and your narrative brisk and alive.


One of them is drawing storyboards either before describing the scene, or after - before editing it down during a rewrite.

Think of it as if you were drawing a comic. Not all elements of the action are necessary to be shown. Because the artist is restricted by a limited number of panels per page, he needs to show only the key moments - the ones which are absolutely vital for the purpose of storytelling.


Have a look at the panels below and notice which elements are highlighted.

Sequence 1 (even without dialogue you have a pretty good idea what is going on)







(Artist: Greg Tocchini)

Sequence 2 (relying on reader's background knowledge - loading bar on a computer)



(Artist: Greg Tocchini)


The same principle applies to action description. In our class tomorrow we'll be drawing storyboards for a sequence from an unproduced script The Bridge (pages 1-2).

folder: screenplays
password: tick tock

*

Dubbing - how to do it?

Promised link to a short article on dubbing (and the role of a screenwriter).

"Translator, Adapter, Screenwriter: Translating for the audiovisual"

Pay attention especially to chapters: "phonetic synchronism" and "dramatic synchronism".





And here you can read about the most awkward job in the world of translation ;-)


Because I we will not have classes on Thursday (Open Days)
I would like to ask for your help on Wednesday afternoon.

Between 1 - 3 pm I'll be in rooms 207, 209 and 210. I need help with moving tables, putting up posters, preparing equipment etc. Nothing too difficult and it won't take you too much time.

Thanks in advance! :-)

*

Subtitles - songs and word play

We'll be working on some passages from Nightmare Before Christmas (1993)














script link

*

Subtitles

Red Dwarf - episode: Meltdown

Watch the episode first, please. :-)








I would like you to translate and prepare subtitles for the passage marked in yellow:

PLEASE REMEMBER ABOUT THE RULES: NUMBER OF LINES OF TEXT, NUMBER OF CHARACTERS PER LINE, SIMPLIFICATION, ELIMINATION OF SOME PRONOUNS/REDUNDANCIES etc.

See previous note for details.
===========================================
11 Int. Prison Cell.

LISTER and CAT are in a prison cell with bars on the window, one bed and
a large metal cabinet in the corner.

CAT: What do you think these guys are gonna do to us?
LISTER: What ever it takes to find out about the paddle.
CAT: Hey, if you mean torture, then say the word torture -- I can take
it!
LISTER: OK, then, they'll torture us.
CAT: Waaaaah! Torture us! Waaaaaah!
LISTER: Probably won't, man. They're probably not even interested in the
paddle. They'll probably just take us outside and execute us.
CAT: You're just saying that to make me feel better. It's just those
guys are fiends. They instantly know your weak spots. As soon as they
see me they only have to force me into platform shoes and flared
trousers and I'll sing like Tweety Pie.
LISTER: Dunno what the smeg went wrong. Kryten never said anything about
the paddle taking us back in time. Just supposed to transport us to
the nearest planet with a breathable atmosphere. How the smeg did we
wind up in the middle of the Third Reich?
CAT: What are those guys doing out there?.
LISTER: Building something.
CAT: What?
LISTER: Oh nothing, nothing. Just a sculpture, you know, a modern art
job. The kind you get in shopping malls.
CAT: What's it made of?
LISTER: Wood. It's a sort of inverted L shape in wood.
CAT: Does it have a kind of rope motif?.
LISTER: There's a sort of noose theme to it, yeah.
CAT: Its gallows, right? Look, if it's gallows, say it's gallows -- I
can take it.
LISTER: OK, it's gallows.
CAT: Waaaaah! They're building a gallows! They're hanging us! Waaaaah!
LISTER: Look man, don't panic. We're gonna escape.
CAT: How?
LISTER: Just... hijack the guards when they come in, nick their uniforms
and stroll out.
CAT: Are you insane? Do you seriously expect me to wear grey out of
season? I'd rather hang.
LISTER: Hang on, hang on. Something's happening. Some kind of parade or
drill but...
CAT: But what?
LISTER: Hang on. These guys aren't Nazis -- they're all wearing
different period costumes. There's one looks like Al Capone, there's
another like Mussolini, Richard III, Napoleon. Smeg, it's like all the
worst people in history have been brought together in one place. Oh my
God, there's James Last! I recognize him from Rimmer's record
collection.
CAT: What are they doing?.
LISTER: Well, just lining up in ... in some kind of firing squad. Woah
Woah! Hang on, hang on. Someone's being brought out, they're tying
him to a stake. It's Winnie the Pooh.
CAT: What?
LISTER: Winnie the Pooh, I swear! He's refusing the blindfold.
CAT: They're tying Winnie the Pooh to a stake?

Sound fx of gun shots.

LISTER: That's something no one should ever have to see.

Door opens and LINCOLN is thrown in the room.

LINCOLN: My God, sirs, you may break our bones but you will never break
our spirits! Good day, good sirs, the name's Lincoln, Abraham Lincoln.
========================================

LINK TO FULL SCRIPT

*

Translating dialogue - part one: subtitles

Some reading for you.

First off is the text we had in class:

O tłumaczeniu filmów


Here you'll find different types of mistakes present in film translation.

And finally a few words about cultural context and problems it may pose.

*

TROPES...

... or how to waste good number of hours reading this WEBSITE ;-)

Tropes are devices and conventions that a writer can reasonably rely on as being present in the audience members' minds and expectations. On the whole, tropes are not clichés. The word clichéd means "stereotyped and trite." In other words, dull and uninteresting. Tropes, on the other hand, are fun.

Tropes are the easiest to spot in action films. Look for them in both plot and dialogue.

TOP 5 ACTION MOVIE DIALOGUE TROPES

Always present in US films - Rousing Speech




B movies: What real-life scientists do every day. Exactly like this. Exactly.



*

Funny reading for Wednesday

Change of plans - tomorrow we were supposed to be talking about translating dialogue lists but it's too large a topic to begin just before Easter break. So instead we'll be looking at MOVIE TROPES.

In the meantime here is an amusing tutorial on making your characters speak with distinct voices.

Funny reading for Tuesday

Came across this article today. Have a read :-)

What If Your Characters Don’t Want Anything?

Dialogue - unique voice: accent, cadence, phrasing and lingo

Oh boy, we're going to have so much fun with this one ;-)

Action films and comedies do not rely that much on character development. Still we want to make our characters memorable and colourful. The simplest way to achieve it is with the way they speak.

1. ARCHETYPES AND VOICE

- The PROTAGONIST is the one who we want our audience to associate with. We try to make him/her the most relatable, therefore the protagonist should speak in the most "neutral" way. Unless it's a biopic, the main character almost never speaks with a distinctive accent. If he/she did, we would run into the danger that some viewers who don't understand or don't like a given accent could feel alienated.

Of course there are exceptions to the rule:
1) In certain genres the protagonist is expected to speak accented English (eg. westerns).
2) Protagonists who are presented as the underdog may speak with an accent which is perceived as inferior (rural accent of Clarice in Silence of the Lambs) or have a speech impediment (Bertie in King's Speech)

In action films the leading man is usually a guy of few words, but when he says something, it's stingy and ironic. Language-wise, action film protagonist is usually characterised by one-liners.


- The VILLAIN. Usually has a speech impediment, or speaks with a distinct accent. Or both. In the past bad guys almost always spoke British English - unless it was a war movie in which case they spoke with a German accent, or a Cold War one when the accent would be Russian. Nowadays they tend to be more clourful. The best way to check which accent is currently most popular for the villain is to watch the newest BOND film ;-)

Goldeneye




- The MENTOR/ORACLE almost always speaks in a unique voice. Mostly because this character is usually played by an actor of ethnicity other than Caucasian or is not (entirely) human.

The unique tone may result from the accent...

Tia Dalma (POTC)



...or phrasing

Yoda (Star Wars)




- The SIDEKICK (especially if he/she is also the COMIC RELIEF) speaks in accented English. Because their role is to be liked by the audience, the accents they speak are usually ones that appeal to majority of people.

Brewer (Rambo - First Blood 2, James Cameron's draft )

EXT. TAXI STAND - STREET - LATE AFTERNOON

Rambo emerges into the stifling humid heat of Bangkok in May
and stands, scanning for a cab.

D-MINUS 51 HRS
BANGKOK, THAILAND

Bangkok is a city of fervid motion and the street is chaotic
with traffic.

Stepping through throngs of Asians and tourists Rambo reaches
for the door of a beat-to-hell Citroen taxi hunkered low at
the curb like some metal lungfish.

He spins as a hand lightly touches his shoulder.

MAN
Sorry old buddy, I saw it first.

An American in his late twenties, the man speaks with one of
those hard-to-dislike Southern accents. Probably North
Carolina.

He is lanky but muscular, with boyish good looks and hair cut
so short it barely qualifies as stubble. Though dressed in a
loud Hawaiian shirt and Madras slacks, it is painfully
obvious the man is military.

(...)

Rambo grabs the man brutally by his collar.

RAMBO
That’s enough, Brewer.

The American freezes at the sound of his name. Turns slowly.

BREWER
(realizing)
You’re Rambo?
(pause)
Ker-rist!

If the sidekick is a child, s/he's either damn cute...

Short Round (Indiana Jones: The Temple of Doom)



... or mute

Feral Kid (Mad Max II)




- You've probably noticed that we haven't analysed the ATTRACTOR yet. It's because usually the same rules apply as with the protagonist.

Of course there are some exceptions again:
1) Stereotyping - Americans like the British accent in females, so sometimes the love interest is a shy girl from England. Similarly, male love interest may speak with French accent.
2) In "bridging the gap between cultures" movies, the (usually female) character may speak accented English.

Luc (French Kiss)



Neytiri (Avatar)

JAKE
Slow down a second will you. I just want
to thank you for killing those --

He makes the mistake of grasping her shoulder and --

WHACK! She WALLOPS him upside the head with her bow in a
fierce backhand swing, laying him out flat.

He looks up to see a FURY standing over him. A Fury who
speaks English -- accented, halting, angry English.

NEYTIRI
Don’t thank! You don’t thank for this!
This is sad. Very sad, only.

2. VOICE IN COMEDY



Accents are fun and serve to strengthen stereotypes and mutual animosity among some social groups.

Just a couple of examples from my favourite films and TV shows:

1) Cockney vs Scouse (Lock, Stock and Two Smoking Barrels)



2) French vs stereotypical Englishman who can't speak local language (Allo, allo)



3) German vs Italian



4) Scouse vs Brummie





*